CeestahcCeestahc
Main / EBM-HTA / S³ownik EBM/HTA
EBM-HTA

ebm, hta, ebhc, fe, health technology assessment, evidence-based health care, evidence based health care, szkolenie, szkolenia, kurs, kursy, metaanaliza, metaanalizy, rct, koszyk ¶wiadczeñ, benefit package, poland, kraków, mutual review, recenzje wzajemne, peer review, PRS, CEESTAHC, EBM, HTA, Polska, medycyna oparta na dowodach naukowych, htai, eunethta, hen, who, program szkoleñ, CI, RR, RRR, OR, ARR, NNT, NNH, ocena wiarygodno¶ci badañ, analiza wiarygodno¶ci badañ, wiarygodno¶æ badañ, test diagnostyczny, testy diagnostyczne, przegl±d systematyczny, przegl±dy systematyczne, medyczne bazy danych, bazy informacji medycznej, strategie wyszukiwania, strategia wyszukiwania, statystyka medyczna, istotno¶æ statystyczna, istotno¶æ kliniczna, homogeniczno¶æ badañ, heterogeniczno¶æ badañ, wytyczne oceny technologii medycznych, aotm, analiza efektywno¶ci, efektywno¶æ, analiza wra¿liwo¶ci, refundacja, dyskontowanie kosztów, analiza wp³ywu na bud¿et, budget impact, raport hta, raporty hta, analiza hta, analizy hta, metody ustalania cen, pricnig, farmakoekonomika, medline, cochrane library, biblioteki medyczne, ³anda, plisko, w³adysiuk, blicharz, w³adysiuk-blicharz, ry¶, siwiec, konferencja, konferencje, sympozjum ebhc, sympozja, oferta, oferty
Kup teraz!
Przejd¼ do Systemu Zamówieñ Elektronicznych

ebm, hta, ebhc, fe, health technology assessment, evidence-based health care, evidence based health care, szkolenie, szkolenia, kurs, kursy, metaanaliza, metaanalizy, rct, koszyk ¶wiadczeñ, benefit package, poland, kraków, mutual review, recenzje wzajemne, peer review, PRS, CEESTAHC, EBM, HTA, Polska, medycyna oparta na dowodach naukowych, htai, eunethta, hen, who, program szkoleñ, CI, RR, RRR, OR, ARR, NNT, NNH, ocena wiarygodno¶ci badañ, analiza wiarygodno¶ci badañ, wiarygodno¶æ badañ, test diagnostyczny, testy diagnostyczne, przegl±d systematyczny, przegl±dy systematyczne, medyczne bazy danych, bazy informacji medycznej, strategie wyszukiwania, strategia wyszukiwania, statystyka medyczna, istotno¶æ statystyczna, istotno¶æ kliniczna, homogeniczno¶æ badañ, heterogeniczno¶æ badañ, wytyczne oceny technologii medycznych, aotm, analiza efektywno¶ci, efektywno¶æ, analiza wra¿liwo¶ci, refundacja, dyskontowanie kosztów, analiza wp³ywu na bud¿et, budget impact, raport hta, raporty hta, analiza hta, analizy hta, metody ustalania cen, pricnig, farmakoekonomika, medline, cochrane library, biblioteki medyczne, ³anda, plisko, w³adysiuk, blicharz, w³adysiuk-blicharz, ry¶, siwiec, konferencja, konferencje, sympozjum ebhc, sympozja, oferta, oferty

ebm, hta, ebhc, fe, health technology assessment, evidence-based health care, evidence based health care, szkolenie, szkolenia, kurs, kursy, metaanaliza, metaanalizy, rct, koszyk ¶wiadczeñ, benefit package, poland, kraków, mutual review, recenzje wzajemne, peer review, PRS, CEESTAHC, EBM, HTA, Polska, medycyna oparta na dowodach naukowych, htai, eunethta, hen, who, program szkoleñ, CI, RR, RRR, OR, ARR, NNT, NNH, ocena wiarygodno¶ci badañ, analiza wiarygodno¶ci badañ, wiarygodno¶æ badañ, test diagnostyczny, testy diagnostyczne, przegl±d systematyczny, przegl±dy systematyczne, medyczne bazy danych, bazy informacji medycznej, strategie wyszukiwania, strategia wyszukiwania, statystyka medyczna, istotno¶æ statystyczna, istotno¶æ kliniczna, homogeniczno¶æ badañ, heterogeniczno¶æ badañ, wytyczne oceny technologii medycznych, aotm, analiza efektywno¶ci, efektywno¶æ, analiza wra¿liwo¶ci, refundacja, dyskontowanie kosztów, analiza wp³ywu na bud¿et, budget impact, raport hta, raporty hta, analiza hta, analizy hta, metody ustalania cen, pricnig, farmakoekonomika, medline, cochrane library, biblioteki medyczne, ³anda, plisko, w³adysiuk, blicharz, w³adysiuk-blicharz, ry¶, siwiec, konferencja, konferencje, sympozjum ebhc, sympozja, oferta, oferty


A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | W | X | Y | Z





B

Znaleziono 45 hase³.

Badanie analityczne

analytical study
1. badanie analityczne, w odró¿nieniu od badania opisowego, opiera siê na testowaniu przyjêtych hipotez i mo¿e byæ przekrojowe, kohortowe i kliniczno-kontrolne [9]
2. badania z zakresu epidemiologii analitycznej w onkologii stanowi± istotn± kontynuacjê badañ opisowych i s± niezbêdne do analizy ewentualnych przyczynowo-skutkowych powi±zañ miêdzy zmien-nymi, scharakteryzowanymi w prowadzonych wcze¶-niej badaniach opisowych, a wystêpowaniem danego nowotworu. Ocena zaobserwowanych zale¿no¶ci, np. miêdzy zachorowalno¶ci± na nowotwory a okre¶lonymi czynnikami ryzyka, w kategoriach przyczynowo-skutkowych, umo¿liwia wskazanie sposobów zapobiegania chorobie. Analityczne badanie retrospektywne ma na celu poznanie czynników etiologicznych, które oddzia³ywuj±c w przesz³o¶ci mog³y przyczyniæ siê do rozwoju danego nowotworu. Prospektywne badanie analityczne opiera siê na badaniu okre¶lonego czynnika ryzyka, mog±cego mieæ przypuszczalny wp³yw na rozwój danego nowotworu w przysz³o¶ci.




Badanie epidemiologiczne

epidemiological study
1. badanie maj±ce na celu uzyskanie informacji o przyczynach, rozwoju i drogach szerzenia siê okre¶lonego schorzenia
2. w onkologii – badanie maj±ce na celu uzyskanie danych odno¶nie wystêpowania i rozwoju nowotworów, wykorzystywanych m.in. w planowaniu narodowych i regionalnych programów zwalczania raka (cancer control). Badania epidemiologiczne mo¿na ogólnie podzieliæ na: badania opisowe, analityczne i eksperymentalne (interwencyjne) [9].




Badanie I fazy

eksperyment bêd±cy pierwszym etapem testowania nowego leku (substancji) na ludziach. Wstêpna ocena bezpieczeñstwa, farmakokinetyki i farmakodynamiki nowego leku, przeprowadzana najczê¶ciej na zdrowych ochotnikach, bez grupy kontrolnej [11].




Badanie II fazy

eksperyment bêd±cy drugim etapem oceny nowego leku (substancji) na ludziach. Ocena skuteczno¶ci i bezpieczeñstwa leku na grupie chorych (100-200 osób). Badane s± te¿ parametry farmakokinetyczne i ustalana optymalna dawka leku. Mo¿e byæ z za¶lepieniem i randomizacj± do podgrup np. otrzymuj±cych ró¿ne dawki [11].




Badanie III fazy

eksperyment dotycz±cy krótko i d³ugoterminowej oceny skuteczno¶ci oraz bezpieczeñstwa leku, przeprowadzana na du¿ych grupach pacjentów (nawet do kilku tysiêcy chorych) w porównaniu ze standardow± interwencj± lub z placebo; obejmuje losowy przydzia³ pacjentów do porównywanych grup (randomizacja) oraz zastosowanie za¶lepienia próby. Wyniki badañ III fazy s± podstaw± do ubiegania siê o rejestracjê leku [11].




Badanie IV fazy

badania leku zarejestrowanego i dopuszczonego do obrotu; dostarczenie informacji na temat skuteczno¶ci i bezpieczeñstwa leku w warunkach rzeczywistych, niekiedy w celu rejestracji leku dla nowych wskazañ; czêsto o ograniczonej warto¶ci naukowej ze wzglêdów metodycznych [11].




Badanie kliniczne

1. ka¿de badanie naukowe prowadzone na ludziach, dotycz±ce stanu zdrowia lub stosowania technologii terapeutycznych, diagnostycznych lub profilaktycznych. Podzia³ m.in. na: randomizowane lub nierandomizowane, eksperymentalne lub obserwacyjne, z grupa kontroln± lub bez grupy kontrolnej, prospektywne lub retrospektywne [11]
2. ka¿de badanie prowadzone z udzia³em ludzi w celu odkrycia lub weryfikacji klinicznych, farmakologicznych lub farmakodynamicznych skutków dzia³ania jednego lub wielu badanych produktów, lub w celu zidentyfikowania dzia³añ niepo¿±danych jednego lub wiêkszej liczby badanych produktów, lub ¶ledzenia wch³aniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania jednego lub wiêkszej liczby badanych produktów, maj±c na wzglêdzie ich bezpieczeñstwo i skuteczno¶æ [14]
3. ka¿de badanie, którego uczestnikami s± ludzie, i które ma na celu odkrycie lub weryfikacjê klinicznego, farmakologicznego i/lub innego farmakodynamicznego skutku jednego lub wiêcej badanych produktów leczniczych, i/lub identyfikacjê jakichkolwiek skutków niepo¿±danych jednego lub wiêcej badanych produktów leczniczych, i/lub badanie wch³aniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania jednego lub wiêcej produktów leczniczych w celu okre¶lenia jego (ich) bezpieczeñstwa i/lub skuteczno¶ci [17].




Badanie kliniczne otwarte

1. badanie kliniczne, w którym nie zastosowano za¶lepienia próby, czyli zarówno pacjent uczestnicz±cy w badaniu, jak i lekarz wiedz±, jak± interwencjê otrzymuje konkretny uczestnik badania. Badanie mo¿e byæ randomizowanym lub bez randomizacji [12]
2. badanie kliniczne, w którym badacz decyduje, jak± interwencjê otrzyma okre¶lony pacjent (alokacja nielosowa); czasem tego typu badania nazywane s±: „open label”, jednak bywa, ¿e niektóre z badañ, tak nazywanych s± randomizowanymi [11].




Badanie kliniczne pierwotne

primary study
badanie oryginalne, w którym zbierane s± i agregowane dane pojedynczych pacjentów zgodnie z protoko³em badania. Kryteria w³±czania i wykluczania dotycz± pojedynczych osób, które wyrazi³y ¶wiadom± zgodê na udzia³ w badaniu [12].




Badanie kliniczno-kontrolne

case-control study
1. badanie obserwacyjne wy³±cznie retrospektywne, dotycz±ce danej choroby lub nara¿enia na ni±, gdzie istnieje grupa z okre¶lonym stanem chorobowym, a grupa kontrolna obejmuj±ca zdrowe osoby jest do niej dobrana za pomoc± restrykcji lub parowania, tak aby ró¿nica dotyczy³a jedynie nara¿enia na czynnik szkodliwy lub wystêpowania okre¶lonych czynników prognostycznych [11]
2. badanie obserwacyjne, w którym poszukuje siê zwi±zku miêdzy dan± ekspozycj± a wyst±pieniem okre¶lonego punktu koñcowego, porównuj±c retrospektywnie ekspozycjê (odsetek nara¿onych) w grupie osób, u których punkt koñcowy wyst±pi³, z ekspozycj± w odpowiednio dobranej grupie osób kontrolnych, u których punkt koñcowy nie wyst±pi³ [13].




Badanie kohortowe

cohort study
1. badanie obserwacyjne obejmuj±ce kohortê, czyli jednolit± pod pewnym wzglêdem grupê osób nara¿onych i nie nara¿onych na okre¶lony czynnik ryzyka, wy³onion± z populacji ogólnej, zgodnie z kryteriami w³±czenia i wykluczenia, u których obserwuje siê wystêpowanie danego punktu koñcowego. Mo¿e byæ zarówno badaniem prospektywnym (najczê¶ciej), jak i retrospektywnym/historycznym (gdy kohorta jest wy³aniana w przesz³o¶ci) [11]
2. badanie obserwacyjne, w którym ocenia siê prospektywnie wyst±pienie okre¶lonego punktu koñcowego w grupach (kohortach) osób nara¿onych i nie nara¿onych na dany czynnik lub interwencjê, u których ten punkt koñcowy na pocz±tku obserwacji nie wystêpowa³. W badaniu kohorty historycznej grupy nara¿ona i nienara¿ona s± identyfikowane w przesz³o¶ci i „obserwowane” ku tera¼niejszo¶ci pod wzglêdem wystêpowania punktu koñcowego [13].




Badanie naprzemianleg³e

cross-over desing study
eksperyment kliniczny oparty na za³o¿eniu, ¿e grupa chorych, po przyjêciu serii danego leku, otrzymuje seriê nastêpnego leku, a inna grupa chorych przyjmuje te leki w odwrotnej kolejno¶ci. Przy ocenie wyników badania nale¿y uwzglêdniaæ mo¿liwo¶æ przeniesienia efektu dzia³ania pierwszego leku na okres podawania kolejnego leku [9].




Badanie nieeksperymentalne

non-experimental study, survey study
badanie polegaj±ce na zbieraniu informacji, uzyskanych nie na podstawie eksperymentu, ale np. wywiadu (rozmowa bezpo¶rednia, telefoniczna) lub ankiet [9].




Badanie postmarketingowe

post-marketing l study
badanie skutków dzia³ania leków wprowadzonych na rynek, pozwalaj±ce na uzyskanie informacji odno¶nie mo¿liwo¶ci zastosowania leku w konkretnych wskazaniach oraz jego ewentualnych skutków ubocznych, itp. [9].




Badanie potwierdzaj±ce

confirmatory study
badanie maj±ce na celu dostarczenie dowodu na skuteczno¶æ (efficaty) zastosowanego leczenia poprzez badanie okre¶lonej wcze¶niej hipotezy badawczej, odpowiadaj±cej hipotezie testowanej po zakoñczeniu eksperymentu. Wiêkszo¶æ badañ potwierdzaj±cych obejmuje tak¿e analizy poszukiwawcze, stanowi±ce podstawê do prowadzenia dalszych badañ [9].




Badanie pragmatyczne

pragmatic l study
badanie prowadzone w celu uzyskania informacji potrzebnych do planowania dzia³añ ukierunkowanych na poprawê stanu zdrowotnego lub opieki zdrowotnej w okre¶lonej populacji, tak¿e w oparciu o ocenê wcze¶niejszych dzia³añ [9].




Badanie prospektywne

prospective study
1. model badania, w którym oceniane punkty koñcowe (efekty zdrowotne) pojawi± siê w obserwowanej próbie w przysz³o¶ci w stosunku do pocz±tku obserwacji [11]
2. badanie, w którym grupa uczestników jest rekrutowana i obserwowana zgodnie z kryteriami opisanymi w protokole [14].




Badanie przekrojowe

cross-sectional study
1. badanie oceniaj±ce wystêpowanie okre¶lonego stanu chorobowego w danym punkcie lub przedziale czasu. Wyniki mog± byæ podawane na dany dzieñ, w konkretnym miesi±cu lub roku. W przypadku wystêpowania okre¶lonego schorzenia ocenia siê chorobowo¶æ. Mo¿e dotyczyæ ca³ej populacji lub wy³onionej reprezentatywnej próby [11]
2. w onkologii – badanie zale¿no¶ci miêdzy wystêpowaniem chorób nowotworowych (chorobowo¶ci±) a badanymi zmiennymi, przy czym obecno¶æ lub brak nowotworu i badanych zmiennych jest okre¶lana dla wszystkich cz³onków badanej populacji lub wybranej grupy w okre¶lonym czasie. Obecno¶æ lub brak choroby oraz obecno¶æ lub brak innych zmiennych okre¶lone s± dla ka¿dego cz³onka badanej populacji lub jej próby, na ogó³ w tym samym punkcie czasu. Zwi±zek miêdzy czynnikami ryzyka zachorowania a wyst±pieniem lub nie choroby nowotworowej jest okre¶lany na podstawie poziomu chorobowo¶ci w podgrupach ró¿ni±cych siê stopniem nara¿enia lub poziomu czynników ryzyka, w odniesieniu do ró¿nego poziomu chorobowo¶ci [9]
3. badanie zwi±zku miêdzy wystêpowaniem okre¶lonej choroby a ekspozycj± na dany czynnik w okre¶lonej populacji i jednym punkcie czasowym. Ekspozycjê i wyst±pienie punktu koñcowego (choroby) ocenia siê jednocze¶nie, w przeciwieñstwie do badañ kliniczno-kontrolnych (wychodzi siê od punktu koñcowego i wstecz ocenia ekspozycjê) i kohortowych (wychodzi siê od ekspozycji i prospektywnie ocenia wystêpowanie punktu koñcowego) [13].




Badanie randomizowane

1. badanie eksperymentalne dotycz±ce oceny efektywno¶ci klinicznej technologii medycznych, w którym pacjenci s± losowo przypisywani do grupy badanej i kontrolnej, gdzie nastêpnie wyniki uzyskane w grupach s± porównywane. Grupa badana otrzymuje testowan± interwencjê, a grupa kontrolna standardow± interwencjê lub placebo [11]
2. badanie, w którym pacjentów przydziela siê losowo do grupy eksperymentalnej poddawanej ocenianej interwencji albo do grupy kontrolnej, a nastêpnie obserwuje wystêpowanie okre¶lonych punktów koñcowych. Ten rodzaj badañ jest szczególnie przydatny do oceny skuteczno¶ci i bezpieczeñstwa interwencji profilaktycznych i leczniczych, i uznawany za najbardziej wiarygodny. (patrz te¿ randomizacja) [13].




Badanie retrospektywne

model badania, w którym przyczyn zdarzeñ zdrowotnych poszukuje siê w przesz³o¶ci, pocz±tek badania znajduje siê w przesz³o¶ci.




Badanie stanu zdrowia ludno¶ci

population health study
badanie opisowe, etiologiczne lub wyja¶niaj±ce, maj±ce na celu uzyskanie danych dotycz±cych stanu zdrowia badanej populacji [9].




Badanie wieloo¶rodkowe

1. badanie kliniczne prowadzone w oparciu o jeden protokó³ badania, ale w wiêcej ni¿ jednym o¶rodku badawczym. Jeden g³ówny badacz odpowiada za badanie we wszystkich o¶rodkach [14]
2. w onkologii – badanie polegaj±ce na wdro¿eniu jak najprostszych i jak najtañszych (efektywnych ekonomicznie i spo³ecznie) testów diagnostycznych w du¿ych populacjach w celu wykrycia nowotworu w jak najwcze¶niejszym stadium jego rozwoju [9]
3. badanie kliniczne prowadzone wed³ug jednego protoko³u w wiêcej ni¿ jednym o¶rodku, tym samym tak¿e przez wiêcej ni¿ jednego prowadz±cego badanie. O¶rodki badawcze mog± byæ zlokalizowane w jednym Pañstwie Cz³onkowskim, w wielu Pañstwach Cz³onkowskich i/lub w Pañstwach Cz³onkowskich i pañstwach trzecich [17].




Badanie wieloo¶rodkowe

1. badanie kliniczne prowadzone w oparciu o jeden protokó³ badania, ale w wiêcej ni¿ jednym o¶rodku badawczym. Jeden g³ówny badacz odpowiada za badanie we wszystkich o¶rodkach [14]
2. w onkologii – badanie polegaj±ce na wdro¿eniu jak najprostszych i jak najtañszych (efektywnych ekonomicznie i spo³ecznie) testów diagnostycznych w du¿ych populacjach w celu wykrycia nowotworu w jak najwcze¶niejszym stadium jego rozwoju [9]
3. badanie kliniczne prowadzone wed³ug jednego protoko³u w wiêcej ni¿ jednym o¶rodku, tym samym tak¿e przez wiêcej ni¿ jednego prowadz±cego badanie. O¶rodki badawcze mog± byæ zlokalizowane w jednym Pañstwie Cz³onkowskim, w wielu Pañstwach Cz³onkowskich i/lub w Pañstwach Cz³onkowskich i pañstwach trzecich [17].




Badanie wtórne

secondary study
1. analiza bior±ca pod uwagê wiele pierwotnych badañ klinicznych dotycz±cych okre¶lonej technologii medycznych lub stanu zdrowotnego. Kryteria w³±czania i wykluczania dotycz± pojedynczych pierwotnych badañ klinicznych [11]
2. badanie, które nie uwzglêdnia danych pierwotnych, lecz w sposób jako¶ciowy lub ilo¶ciowy przedstawia wyniki licznych badañ pierwotnych [12].




Badanie zasadno¶ci

feasibility study
wstêpne badanie, którego celem jest okre¶lenie przydatno¶ci i ograniczeñ proponowanego programu zdrowotnego, zabiegu lub wiêkszego badania [9] .




Bezpieczeñstwo

safety
1. ocena potencjalnego wp³ywu szkodliwego interwencji. Dotyczy rodzaju, ciê¿ko¶ci i czêsto¶ci wystêpowania dzia³añ niepo¿±danych (dla leków) oraz powik³añ (dla technologii nielekowych). Ocena akceptowalno¶ci ryzyka i potencjalnego szkodliwego wp³ywu interwencji [11]
2. wzglêdny brak uszczerbku na zdrowiu. W badaniach klinicznych, odnosi siê to do braku dzia³añ niepo¿±danych zwi±zanych z u¿yciem produktu i mo¿e byæ ono ocenione poprzez laboratoryjne badania biologicznych próbek, specjalne testy i procedury, ocen± psychiatryczn± oraz badanie przedmiotowe i fizykalne uczestników badania [14]
3. ocena potencjalnego wp³ywu szkodliwego technologii (dzia³ania niepo¿±dane, powik³ania [76].




Bezpieczeñstwo bierne

stan obiektu przyczyniaj±cy siê do z³agodzenia nastêpstw awarii lub wypadku [75].




Bezpieczeñstwo czynne

stan obiektu umo¿liwiaj±cy zmniejszenie ryzyka lub unikniêcie awarii i wypadków [75].




Bezpieczeñstwo ¶wiadczenia zdrowotnego

wynik oceny potencjalnego szkodliwego wp³ywu ¶wiadczenia zdrowotnego na stan zdrowia [77].




Bezwzglêdna redukcja ryzyka

ARR; absolute risk reduction
1. bezwzglêdna arytmetyczna ró¿nica pomiêdzy ryzykiem wyst±pienia negatywnego punktu koñcowego w grupie kontrolnej i ryzykiem w grupie badanej. ARR okre¶la bezwzglêdn± wielko¶æ „usuniêtego” ryzyka. Im wiêksze ARR tym wiêkszy wp³yw interwencji. W przypadku identycznego wp³ywu dwóch interwencji ARR wynosi zero [11]
2. bezwzglêdna ró¿nica pomiêdzy ryzykiem w grupie kontrolnej i ryzykiem w grupie eksperymentalnej. Okre¶la bezwzglêdn± wielko¶æ „usuniêtego” ryzyka. Pojêcie stosowane w badaniach, w których ekspozycja na dany czynnik lub interwencjê zmniejsza prawdopodobieñstwo wyst±pienia niekorzystnego punktu koñcowego. W pi¶miennictwie spotyka siê tak¿e u¿ywany zamiennie z ARR skrót RD (risk difference, ró¿nica ryzyka) [13].




Bezwzglêdne zwiêkszenie korzy¶ci

ABI; absolute benefit increase
bezwzglêdna arytmetyczna ró¿nica pomiêdzy prawdopodobieñstwem wyst±pienia korzystnego punktu koñcowego w grupie badanej i takim prawdopodobieñstwem w grupie kontrolnej. Okre¶la, o ile zwiêkszy³o siê prawdopodobieñstwo wyst±pienia korzystnego punktu koñcowego w wyniku interwencji. [13].




Bezwzglêdne zwiêkszenie ryzyka

ARI, absolute risk increase
bezwzglêdna arytmetyczna ró¿nica pomiêdzy ryzykiem wyst±pienia negatywnego punktu koñcowego w grupie kontrolnej i takiego ryzyka w grupie badanej. ARI okre¶la, o ile zmniejszy³o siê ryzyko wyst±pienia niekorzystnego punktu koñcowego w wyniku interwencji [13].




B³±d I rodzaju

error of type I
1. b³±d pierwszego rodzaju pope³niany jest wówczas, gdy odrzuca siê hipotezê zerow±, pomimo, ¿e jest ona prawdziwa {78]
2. b³±d polegaj±cy na mylnym odrzuceniu prawdziwej hipotezy zerowej w wyniku przeprowadzonego testu statystycznego [9].




B³±d II rodzaju

error of type II
1. b³±d drugiego rodzaju pope³niany jest wtedy, gdy przyjmuje siê hipotezê zerow±, pomimo, ¿e jest ona fa³szywa [78]
2. b³±d polegaj±cy na mylnym przyjêciu fa³szywej hipotezy zerowej w wyniku przeprowadzonego testu statystycznego [9].




B³±d pomiaru

measurement error
1. niezgodno¶æ wyniku pomiaru z warto¶ci± wielko¶ci mierzonej; warto¶æ ta mo¿e byæ równa warto¶ci rzeczywistej (na ogó³ nie istniej±cej, charakteryzuj±cej wielko¶æ w warunkach jednoznacznie okre¶lonych w chwili badania), warto¶ci poprawnej (zbli¿onej w takim stopniu do rzeczywistej, ¿e ró¿nicê miêdzy nimi mo¿na pomin±æ) lub ¶redniej arytmetycznej wyniku serii pomiarów [78]
2. b³±d okre¶lony przez ró¿nicê miêdzy warto¶ci± obserwowan± a oczekiwan± lub rzeczywist±, spowodowany niedok³adno¶ci± pomiaru badanej zmiennej, w zwi±zku z b³êdem badacza lub u¿yciem niew³a¶ciwych metod (narzêdzi badawczych) [9].




B³±d pomiaru bezwzglêdny

ró¿nica algebraiczna miêdzy wynikiem pomiaru a przyjêt± warto¶ci± mierzonej wielko¶ci [78].




B³±d pomiaru przypadkowy

b³±d zmieniaj±cy siê w sposób nieprzewidziany, zarówno co do warto¶ci bezwzglêdnej, jak i co do znaku, przy wielokrotnym powtarzaniu pomiaru tej samej warto¶ci wielko¶ci w tych samych warunkach; b³±d pomiaru mo¿e zale¿eæ zarówno od narzêdzi pomiarowych (tarcie, luzy itp.), jak i czynników zewn. (drgañ, wahañ temperatury itp.); zale¿nie od ¼ród³a pochodzenia rozró¿nia siê b³êdy: metody pomiaru, obserwacji (np. paralaktyczny), odczytania, interpolacji i in. [78].




B³±d pomiaru systematyczny

b³±d, który przy wielokrotnym powtarzaniu pomiarów tej samej warto¶ci wielko¶ci w tych samych warunkach nie zmienia siê lub — przy zmianie warunków — zmienia siê wg znanego prawa, m.in.: b³±d wzorca miary, b³±d wykonania podzia³ki, b³±d wywo³any systematyczn± zmian± temperatury [78].




B³±d pomiaru wzglêdny

iloraz bezwzglêdnego b³êdu pomiaru przez warto¶æ wielko¶ci mierzonej zastosowanej do obliczenia tego b³êdu bezwzglêdnego [78].




B³±d próby losowej

random sampling error
b³±d okre¶lony przez ró¿nicê miêdzy rzeczywistymi parametrami w populacji generalnej i parametrami oszacowanymi w oparciu o próbê losow± [9].




B³±d selekcji

w ocenie wiarygodno¶ci badañ klinicznych odnosi siê do systematycznych ró¿nic miêdzy porównywanymi grupami w rokowaniu lub odpowiedzi na leczenie. Losowe przypisanie pacjentów do grup z odpowiednim ukryciem kodu alokacji zabezpiecza przed b³êdem selekcji. Inne sposoby wyboru, kto otrzyma badan± interwencjê, zw³aszcza pozostawianie wyboru w gestii badacza lub otrzymuj±cego interwencjê, znacznie zwiêksza prawdopodobieñstwo b³êdu selekcji, poniewa¿ decyzje dotycz±ce opieki mog± byæ zwi±zane z rokowaniem, odpowiedzi± na leczenie, sugesti± lub subiektywnymi preferencjami [11].




B³±d standardowy

standard error
patrz: miara rozproszenia , b³±d okre¶lony w postaci odchylenia standardowego szacowanego estymatora, np. ¶redniej [9].




B³±d systematyczny

systematic error
1. b³±d, który nie zmienia siê przy wielokrotnym powtarzaniu pomiarów (obliczeñ) tej samej warto¶ci w tych samych warunkach lub, przy zmianie warunków, zmienia siê wg znanego prawa [78]
2. b³±d systematyczny pope³niany jest przy projektowaniu lub wykonaniu badania; jest to b³±d, który przy wielu pomiarach tej samej warto¶ci pewnej wielko¶ci, wykonywanych w tych samych warunkach pozostaje niezmienny lub zmienia siê w funkcji pewnego parametru wed³ug znanego prawa [11]
3. nielosowy b³±d w ocenie otrzymanych rezultatów, wynikaj±cy z wadliwego doboru badanej próby, z³ego podzia³u jednostek badania, mylnej interpretacji badañ diagnostycznych, b³êdów w dokumentacji, b³êdów przy opracowywaniu i przetwarzaniu danych [9]
4. jest to systematyczne jednostronne odchylenie (pomy³ka) wyników badania prowadz±ca zwykle do przeszacowania wp³ywu interwencji. W klinicznych badaniach nieeksperymentalnych mo¿e wynikaæ z uwzglêdnienia w wynikach czynnika ryzyka, który faktycznie nie ma wp³ywu na efekt zdrowotny. Przyczyn± b³êdu systematycznego mo¿e byæ: nieprawid³owe zaprojektowanie, prowadzenie i analiza wyników badania [11]
5. systematyczne, tendencyjne zaburzenie jakichkolwiek czynników zwi±zanych z projektowaniem, prowadzeniem, analizowaniem i ocen± rezultatów badania klinicznego, które czyni, ¿e ocena efektu leczenia ró¿ni siê od jego rzeczywistej warto¶ci [14].




B³±d z utraty

systematyczny b³±d wynikaj±cy z utraty pacjentów z poszczególnych grup w okresie obserwacji [12].




B³±d zapomnienia

recall bias
b³±d wynikaj±cy z ró¿nic w dok³adno¶ci lub kompletno¶ci pamiêci o przesz³ych zdarzeniach lub do¶wiadczeniach [9].




 
© Ceestahc.org   Wykona³a: Agencja A.R.T.   Wy¶wietleñ:95986, Data modyfikacji:2006-11-15